Voormalig raadslid en oud-wethouder Eelco Doorn heeft besloten zijn onderscheiding als Lid in de Orde van Oranje-Nassau terug te geven. Hij doet dit onder protest, uit onvrede over het aanstaande staatsbezoek van Koning Willem-Alexander en Koningin Máxima aan de Verenigde Staten, waar zij worden ontvangen door Donald Trump.
Doorn ontving de onderscheiding als erkenning voor zijn 24 jaar inzet in het openbaar bestuur. Hoewel hij de waardering erkent, stelt hij dat het moment waarop het staatsbezoek plaatsvindt voor hem aanleiding is om de versierselen terug te geven.
“Een staatsbezoek is niet alleen diplomatie, maar ook een moreel signaal,” aldus Doorn. “Het biedt een publiek podium en draagt bij aan de normalisering van politieke leiders en hun handelen. In dit geval vind ik dat ongepast.”
Volgens Doorn heeft de Amerikaanse regering onder Trump bijgedragen aan een verslechtering van de internationale veiligheid en het onder druk zetten van democratische waarden. Hij wijst daarnaast op zorgen over toenemende defensie-uitgaven, mogelijke bezuinigingen op publieke voorzieningen en internationale militaire betrokkenheid.
Ook uit hij kritiek op recente ontwikkelingen binnen de NAVO en waarschuwt hij voor het verzwakken van democratische controlemechanismen in het kader van nationale veiligheid en defensiebeleid.
Doorn benadrukt dat zijn besluit niet voortkomt uit ondankbaarheid, maar uit principiële overwegingen. “Een onderscheiding is meer dan een persoonlijke erkenning; het is ook een publiek symbool. Juist daarom kan en wil ik deze in de huidige context niet dragen.”
Hij zal de Kanselarij der Nederlandse Orden verzoeken zijn onderscheiding officieel te registreren als “teruggegeven onder protest”.
Noot voor de redactie: Eelco Doorn was 24 jaar actief als raadslid en wethouder in de gemeente Abcoude en tot 31 maart laatstleden raadslid van de fusiegemeente De Ronde Venen.
-- BRIEF --
Aan: Zijne Majesteit de Koning / Kanselarij der Nederlandse Orden
Cc: Commissaris van de Koning Utrecht dhr. Hans Oosters, burgemeester van De Ronde Venen mw. Rosan Kocken, griffier, pers
Betreft: Teruggave onderscheiding Lid in de Orde van Oranje-Nassau (onder protest)
Geachte Majesteit, geachte Kanselarij,
Als waardering voor mijn raadswerk in de afgelopen 24 jaar behaagde het de koning om mij te benoemen tot Lid in de Orde van Oranje-Nassau. Laat ik dan ook beginnen met het uitspreken van mijn waardering voor deze waardering van mijn politieke werkzaamheden. In het openbaar bestuur lijkt een dank je wel soms zeldzamer dan een sluitende begroting.
Het lijkt in dat licht dan misschien ondankbaar, maar ik heb besloten tot teruggave van de versierselen die daarbij horen en dat onder protest.
Het tijdstip waarop is niet toevallig. Vanaf maandag logeren koning Willem Alexander en koningin Máxima bij president Trump in het Witte Huis. De vraag is of dat bezoek wel zo gelegen komt. Het is mij een Doorn in het oog dat de Trump Administratie in staat is gebleken de wereld in een jaar tijd aantoonbaar gevaarlijker te maken. Met hun onbezonnen acties en dreigementen hebben zij, zonder veel tegenspraak, niet alleen onze democratische waarden ondermijnd, die Europa 80 jaar vrede hebben gebracht, maar de hele wereldorde op zijn kop gezet.
En om het helder te houden (ook richting protocol): een staatsbezoek is óók een moreel signaal. Het is meer dan “we moeten met iedereen kunnen praten”. Het is een publiek podium dat laat zien wie we – al is het maar voor die paar dagen – als normale gesprekspartner behandelen. Diplomatie is nodig; normalisering is een keuze.
Onder Trumpiaanse druk is inmiddels sprake van een defensienorm van jaarlijks 5% van het BBP. Miljarden aan bezuinigingen zijn nodig om dat te bekostigen. De vraag is dan ook niet óf dat gaat knellen, maar waar: zorg, onderwijs, klimaat, bestaanszekerheid, woningbouw, jeugdzorg, cultuur – eigenlijk op alles wat de samenleving nu juist flexibel en dus weerbaar en daarmee werkelijk veilig maakt.
En dan lijkt het er nu op dat we, met het sturen van een fregat naar de Straat van Hormuz, een neo-koloniale oorlog worden ingerommeld. In plaats van te investeren in duurzame vredesprocessen, lijkt de secretaris-generaal van de NAVO met zijn plooibare toon over de agressie-oorlog van Trump met Iran, verder te escaleren. Het zijn vooral Amerikaanse wapenleveranciers die miljarden winst maken. Olaf Sleijpen, de directeur van de Nederlandsche Bank, niet de eerste de beste, noemde de Nederlandse defensieuitgaven in tanks, fregatten en wat dies meer zijn aan conventioneel wapentuig, voor de Nederlandse economie onverstandige investeringen. Er hadden andere, verstandiger investeringen in Nederland zelf
kunnen plaatsvinden, waardoor honderden miljoenen bespaard waren gebleven.
Daar komt bij dat in de slipstream van “defensie” en “veiligheid” - met de Wet op de Defensie Gereedheid - wetgeving wordt opgerekt en controlemechanismen tegelijkertijd worden verzwakt. Als zelfs militaire vakbonden waarschuwen voor de dictatoriale neigingen van het Ministerie van Defensie, dan is het moment voorbij om dit weg te wuiven als ‘activistische overdrijving’.
Ik heb jarenlang geprobeerd politiek en bestuur met respect voor de ander te bedrijven en met het idee dat woorden ertoe doen. Als woorden de weg plaveien naar geweld, dan is beleefd blijven glimlachen geen neutraliteit meer. Het koninklijk paar in zo'n omgeving brengen is uiterst ongebruikelijk en zegt iets over onze onbeholpenheid als het aankomt op te staan tegen macht, geweld en dreigementen.
Mijn teruggave is dus actueel, maar niet impulsief. Zij raakt aan een bredere politieke kanteling: een koers die steeds meer leunt op escalatie, bewapening en vijanddenken. Het is daarom dat het staatsbezoek schuurt en ongepast is, want daarmee wordt immers de suggestie gewekt van het normaliseren van betrekkingen met een staatshoofd die zich alleen nog manifesteert als het alfa mannetje op de geopolitieke apenrots en daarmee ook onze democratie heeft weten te ondermijnen.
Het voelt dan ongerijmd om daarna symbolisch de versierselen te krijgen opgespeld van een orde waarvan de naamgever bijdraagt aan de normalisering van escalatie en bewapening. Een onderscheiding is niet alleen een persoonlijke blijk van waardering. Het is ook een publiek symbool. En precies daarom kan ik het niet dragen.
Ik verzoek u mijn onderscheiding als Lid in de Orde van Oranje-Nassau te registreren als teruggegeven onder protest. Niet uit ondankbaarheid voor de erkenning, maar uit weigering om een symbool te dragen in een tijd waarin oorlogstaal wordt genormaliseerd, diplomatie als zwakte wordt weggezet en sociale voorzieningen worden geofferd aan een wapenwedloop.
Met vriendelijke groet,
Eelco Doorn - Abcoude/ De Ronde Venen
(24 jaar raadslid en wethouder)
Inschrijven nieuwsbrief
Alle velden zijn verplicht
Je gegevens: