Herstel oeverconstructies Vinkenveense Plassen

Recreatieschap Stichtse Groenlanden gaat 1,7 kilometer aan oeverconstructies herstellen, verspreid over de zandeilanden en een legakker in het gebied. Dit herstel draagt bij aan de veiligheid van recreanten én aan het behoud en de versterking van het culturele erfgoed,

Locatie

De Vinkeveense Plassen liggen ten noordoosten van het dorp Vinkeveen en westelijk van de A2. De N201 loopt door de plassen (gemeente De Ronde Venen).

De Vinkeveense Plassen, onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland, worden gekenmerkt door legakkers en de ring van 12 zandeilanden in het midden. De plassen zijn leefgebied voor dier- en plantsoorten zoals dotterbloem, grote kattenstaart, kwabaal, kleine watersalamander en verschillende vogels zoals de kleurrijke ijsvogel. Daarnaast zijn de plassen erg in trek voor waterrecreatie.

Masterplan

De zandeilanden zijn destijds aangelegd om de oevers van de plas te beschermen tegen afkalving door golfslag. Inmiddels zijn delen van de oeverconstructies verouderd en toe aan vervanging. Daarmee blijft de stabiliteit van de zandeilanden behouden.

Voor het herstel van de oeverconstructies is een masterplan opgesteld. Het werk wordt in drie fases (tranches) uitgevoerd:

• Tranche 1: in 2022 afgerond, herstel van 3,2 kilometer oeverconstructies;
• Tranche 2: (momenteel in voorbereiding) richt zich op herstel van 1,7 kilometer oeverconstructies op de meest cruciale plekken voor recreatie. De aanlegvoorzieningen en harde oeverconstructies bij zwemzones worden aangepakt en daarmee veiliger gemaakt. 
• Tranche 3: richt zich op de locaties waar mogelijk een ander type oeverconstructie uitkomst biedt. Er wordt ook onderzocht of natuurvriendelijke oevers gerealiseerd kunnen worden. De voorbereiding hiervan volgt na tranche 2.

Tranche 2

Arcadis Nederland B.V. is via een Europese openbare aanbesteding geselecteerd om in opdracht van het recreatieschap de voorbereiding van tranche 2 op te pakken. De opdracht omvat het coördineren van eventueel aanvullende noodzakelijke onderzoeken, het uitwerken van het ontwerp, het aanvragen van benodigde vergunningen en de voorbereidende werkzaamheden voor de uitvoering van het project. 

Hoewel de focus op natuurvriendelijke oevers pas echt onderdeel is van tranche 3, wordt tijdens tranche 2 op enkele locaties natuurvriendelijke oever gerealiseerd. Deze bestaan uit golfbrekers, waarachter riet en andere oevervegetatie kan groeien. In deze zone kunnen verschillende dieren gaan leven. Vogels insecten, amfibieën en vissen kunnen hier schuilen en voedsel zoeken. De houten damwanden die vervangen worden zijn onderwater vaak nog van goede kwaliteit en worden zoveel mogelijk hergebruikt voor de aanleg van deze golfbrekers. Op eiland 8 komt een natuurvriendelijke oever die aansluit op de nieuwe oeverbeschoeiing van de zwemzone. Op eiland 12 wordt een natuurvriendelijke oever gerealiseerd naast de te vervangen aanmeerlocatie. Wanneer mogelijk wordt riet dat vrijkomt getransplanteerd naar de natuurvriendelijke oevers, zodat dit niet verloren gaat en zich kan uitbreiden in de nieuwe zones. Zo creëren we op een aantal locaties in tranche 2 een meerwaarde voor de oevernatuur en dragen we bij aan de biodiversiteit van de eilanden.

De planning op hoofdlijnen

• Zomer 2026 voorbereiding door Arcadis
• Najaar 2026 aanbesteding voor het selecteren van een aannemer
• 2027 uitvoering

Samenwerking

In dit project werkt het recreatieschap nauw samen met Staatsbosbeheer, gemeente De Ronde Venen en provincie Utrecht. In een latere fase wordt de omgeving geïnformeerd.